Huize Assisie

De vereniging van de H.Vincentius a Paolo had bij haar vijftigjarig bestaan in Nederland een collecte gehouden om een gesticht op te richten voor de verpleging van zwakzinnigen en maakte daarmee een begin in 1897 te Oss, alwaar een huis, genaamd “Het Hoog Huis”, was aangekocht. Voor de verpleging had men zich gewend tot de Zusters van de H.Carolus Borromeus te Maastricht, die echter na een proeftijd van de verpleging afzagen. Vervolgens wendde het bestuur van de Vincentiusvereniging zich tot de Broeders Penitenten van de H.Franciscus van Assisië te Boekel met de vraag de verpleging op zich te nemen, daarbij het huis in Oss overnemend. Dat gebeurde. Maar spoedig bleek dat het huis geheel ongeschikt was voor de bestemming. Het huis werd gesloten. Bij Koninklijk Besluit d.d. 21 juni 1902 werd vergunning verleend tot de oprichting van een gesticht op een terrein genaamd ’t Hooghout onder de gemeente Udenhout. De Broeders Penitenten hebben “’t Hooghout” in bezit gekregen op 11 november 1900 van de erfgenamen van Petrus van Beugen, eerder eigenaar van het landgoed, die in de laatste jaren van zijn leven was verpleegd in het krankzinnigengesticht van de Broeders Penitenten te Boekel. De goederen waren in 1895 aangeboden aan Vader Lucas, in die tijd algemeen overste van de congregatie, teneinde er een huis van liefdadigheid te stichten. Er werden grootse plannen gemaakt.Assisië is ontworpen door J. Heijkants, gemeentelijk architect uit Erp. Er kwamen een hoofdgebouw, vier paviljoens en dienstgebouwen. De eerste steen van het hoofdgebouw werd op 19 mei 1903 gelegd door broeder Ivo, algemeen overste der congregatie. De eerste steen van het eerste paviljoen werd op 26 mei 1903 gelegd door H.J.Weve, president van de hoofdraad van de landelijke organisatie H.Vincentius a Paolo. Tegen het einde van 1903 werden zes broeders Penitenten naar Udenhout gezonden, te weten broeder Laurentius als overste en de broeders Gerardus, Felix, Stanislaus, Daniel en Andreas. Door de provinciaal der Kapucijnen, pater Pacifius, werd op 23 december 1903 een kamer in het hoofdgebouw tot huiskapel ingezegend. Op 12 januari 1904 werden de eerste patiënten naar Biezenmortel overgebracht.

Deze datum wordt aangemerkt als de officiele stichtingsdatum van Huize Assisie. Op 23 januari 1909 werd de eerste steen gelegd voor een nieuwe kapel. Op 4 juli 1913 kreeg Huize Assisie een eigen rector. De broeders bouwden ook een mattenmakerij, een smederij, een schilderswinkel, een timmerwinkel, een kleermakerij en een sigarenmakerij. In 1915 is een geheel nieuwe boerderij gebouwd. Op 21 juni 1924 werden een ziekenpaviljoen en een schoolgebouw geopend; dat gebeurde door de minister president Zijne Excellentie Jhr.Mr.Ch.Ruijs de Beerenbrouck. In 1918 waren er 293 patiënten, in 1929 gegroeid tot 374, in 1946 al 523 en bij het gouden jubileum in 1954 was het aantal 640. Eind 1967 besloten de Broeders Penitenten tot overdracht van de instituten van de congregatie aan de Daniël de Brouwerstichting, genoemd naar de stichter van de congregatie der broeders Penitenten. De overdracht vond plaats in 1968. Anno 2015 is Huize Assisië in beheer van de Stichting Prisma en nog altijd een woongemeenschap voor geestelijk gehandicapten, met voorzieningen op het terrein, maar vooral ook volop gebruik makend van voorzieningen in en buiten het dorp.

 

Film met interviews over de turbulente geschiedenis in de geestelijke gezondheidszorg in de periode 1975-1996. Klik hier

 

Sfeerfilm: Toets hier